Jest dziedziną weterynaryjną zajmującą się zwierzętami po urazach i różnego rodzaju zabiegach ortopedycznych jak i neurologicznych oraz poprawia komfort życia starszych osobników. Jej działanie obejmuje także profilaktykę, dzięki której każde zwierzę domowe jest w stanie funkcjonować dłużej w dobrej formie. Wykorzystywana jest również w treningu psów sportowych, które dzięki odpowiednim ćwiczeniom i zabiegom poprawiają swoją wytrzymałość oraz zwiększają masę mięśniową.
Na czym polega fizjoterapia zwierząt?
Na fizjoterapię zwierząt składa się szereg zabiegów fizykalnych jak i manualnych. Do tych pierwszych możemy zaliczyć laseroterapię, magnetoterapię, elektroterapię oraz terapię falą uderzeniową i ultradźwiękami a także zimno- i ciepłolecznictwo. Zabiegi manualne to masaże, ćwiczenia bierne i mobilizacje stawowe. Do oddzielnej kategorii należy zaliczyć również hydroterapię czyli zabiegi z wykorzystaniem bieżni wodnej oraz kinezyterapię, na którą składają się ćwiczenia aktywne – tzw. psi fitness, z wykorzystaniem różnorodnego sprzętu do ćwiczeń i bieżni suchej.
- Kiedy należy udać się ze zwierzęciem do zoofizjoterapeuty?
- Każdorazowo po zabiegach ingerujących w układ kostno-stawowy i mięśniowy a także po zabiegach neurologicznych,
- Przy oznakach kulawizny i problemach z poruszaniem się, a także przy zanikach mięśniowych,
- Przy wrodzonych i nabytych wadach układu ruchu oraz po dawnych urazach, które nie zostały wcześniej objęte fizjoterapią,
- W celu konsultacji i oceny aktualnego stanu zdrowego zwierzęcia pod kątem fizjoterapeutycznym, aby wcześnie wykryć ewentualne niepokojące zmiany w układzie ruchu,
- Dla poprawy funkcjonowania zwierząt starszych, włączając w to zmiany zwyrodnieniowe stawów, zaniki mięśniowe, bolesność, sztywność stawów,
- U psów sportowych w celu ułożenia odpowiedniego planu treningowego poprawiającego interesujące nas obszary funkcjonowania,
- U psów z nadwagą w celu redukcji masy ciała,
- Wcelu przyspieszenia gojenia ran,
- U psów z obecnymi przykurczami,
- Przy pozostałych schorzeniach utrudniających życie zwierzęcia.
- Przyspieszenie powrotu do spra
wności oraz redukcję bólu. - Utrzymywanie, rozwijanie i prz
ywracanie utraconych zdolności ruchowych, szczególnie po ura zach i zabiegach ortopedycznyc h. - Zastosowanie różnych metod, ta
kich jak laseroterapia, magnet oterapia, ultradźwięki, czy ma saż, które poprawiają funkcjon alność ruchu i zmniejszają ryz yko nowych urazów. - Zapobieganie problemom zdrowot
nym poprzez leczenie zapobiega wcze, co staje się coraz bardz iej popularne.
„Zabiegi fizjoterapeutyczne dla psa” to połączenie różnorodnych metod pracy. Przystępujemy do nich, formułując protokoły bazujące na diagnozie, odczuwanym bólu i fazie leczenia. Początkowo skupiamy się na analizie tkanek, obserwacji ruchu i mierzeniu zakresów ruchu. Następnie, opracowujemy plan rehabilitacji psa, przewidując działania na nadchodzące tygodnie.
Plan rehabilitacji psa jest regularnie aktualizowany, w zależności od postępów w ruchliwości i zmniejszania się bólu. To pozwala na elastyczne dostosowanie rodzajów zabiegów fizjoterapeutycznych do aktualnych potrzeb, skutecznie wspomagając powrót do pełnej sprawności.
Fizjoterapia zwierząt – wskazania i typy zabiegów
Fizjoterapia to także profilaktyka, która pozwala zachować sprawność u naszych pupili przez wiele lat. Wykorzystywana jest w treningu psów sportowych, które dzięki odpowiednim ćwiczeniom i zabiegom poprawiają swoją wytrzymałość oraz zwiększają masę mięśniową.
Kiedy rehabilitacja psa jest konieczna? Najczęstsze wskazaniaMyśląc o fizjoterapii dla psa, najczęściej wyobrażamy sobie okres pooperacyjny. To słuszne skojarzenie, ale wachlarz wskazań jest znacznie szerszy. Profesjonalna rehabilitacja przynosi ulgę i wspiera leczenie w wielu różnych przypadkach. Warto ją rozważyć, gdy pies zmaga się z problemami ortopedycznymi lub neurologicznymi, zarówno wrodzonymi, jak i nabytymi. Kluczowe jest wczesne działanie, które zapobiega powikłaniom i znacząco skraca czas rekonwalescencji.
- Po operacjach ortopedycznych, np. po rekonstrukcji zerwanego więzadła krzyżowego (TPLO/TTA), operacjach stawów biodrowych (dysplazja) czy po zespoleniu złamań.
- W schorzeniach neurologicznych, takich jak dyskopatia, niedowłady kończyn czy po urazach kręgosłupa.
- W trakcie leczenia chorób zwyrodnieniowych stawów, aby złagodzić ból i utrzymać zakres ruchu.
- Po urazach tkanek miękkich – naderwaniach mięśni, ścięgien czy zwichnięciach.
- W ramach profilaktyki i leczenia kontuzji u psów sportowych i pracujących.
- Dla psich seniorów w celu poprawy ogólnej kondycji, zmniejszenia sztywności i podniesienia komfortu życia.
Jacy pacjenci mogą skorzystać z fizjoterapii?
- zwierzęta po urazach
- po zabiegach ortopedycznych
- ze schorzeniami neurologicznymi
- z otyłością-pacjenci geriatryczni
- zwierzęta uprawiające sporty
- pacjenci z upośledzeniami wrodzonymi lub nabytymi
- zwierzęta z chorobami genetycznymi
- poprawa funkcjonowania aparatu ruchu
- eliminacja przyczyn dysfunkcji
- zwalczanie lub redukcja bólu
- zapobieganie lub minimalizacja zaników mięśni
- redukcja stanu zapalnegop
- oprawa ruchomości mięśni i stawów
- poprawa ogólnej sprawności fizycznej
- redukcja masy ciała
- gojenie ran/blizn
- nieinwazyjne podejście
- przyspieszenia gojenia
- poprawa funkcji i jakości ruchu
- zwiększenie siły, zakresu ruchu oraz wytrzymałości i wydajności
- dugotrwała poprawa jakości życia
- redukcja bólu,obrzęku
- zapobieganie innym urazom
- zachowanie lub poprawa funkcjonowania mięśni, nerwów, stawów
- ostry ból lub stan zapalny wymagający ingerencji lekarza weterynarii
- często choroby serca
- podwyższona temperatura ciała
- zaburzenia krążenia lub krzepnięcia krwi
- zapalenia skóry, guzy, miejscowe infekcje np. przy masażu
- choroby zakaźne
- często ciąża pacjenta( fizykoterapia)
- nowotwory ( fizykoterapia)
- epilepsja
- świeże szwy i rany
- stan psychiczny pacjenta!(pacjent agresywny)
- działanie przeciwbólowe
- rozluźnienie lub napięcie mięśni
- przyspieszenie regeneracji mięśni
- poprawa ukrwienia
- uwalnianie zrostów
- poprawa funkcjonowania receptorów w skórze
- po operacji
- po unieruchomieniu
- ograniczenie zakresu ruchu stawów
- ból
- przy niedowładach i porażeniach
- blizny
- przygotowanie mięśni do treningu i rozluźnienie po treningu
- zwiększona siła mięśniowa
- wytrzymałość
- poprawa stabilizacji
- poprawa koordynacji nerwowo-mięśniowej
- poprawa trofiki tkanek
- w odciążeniu: np. przy użyciu rąk terapeuty,uprzęże. Po co?Siła—-Wytrzymałość—Funkcja—-Samodzielność-
- ćwiczenia czynne z oporem np. hydroterapia
- zapobieganie urazom-poprawne obciążanie kończyny i koordynowanie ruchów ciała
- zwiększanie świadomości ciała-wzmacnianie mięśni szkieletowych,co zmniejsza ryzyko kontuzji-uelastycznianie mięśni i stawów
- przyspiesza proces odchudzania
- poprawa ruchomości stawów
- po operacjach, unieruchomieniach, stabilizacjach
- przy przykurczach
- przy ograniczonym zakresie ruchu stawów
- przy niedowładach
- przy schorzeniach neurologicznych
- np. przy niedowładach tylnych kończyn wspomaganie siadania, wstawania i chodzenia
- ćwiczenia przenoszenia ciężaru ciała
- ćwiczenia na jeżyku rehabilitacyjnym
- Kinesiotaping
- metoda terapeutyczna
- rozluźnianie tkanek
- zwiększenie przestrzeni na poziomie tkankowym
- poprawienie przepływu krwi i limfy
- redukcja bólu i obrzęku
- wspomaganie stawów ,możliwość stabilizacji
- działanie na mięśnie
- aktywacyjnie lub rozluźniająco w zależności od pożądanego efektu
Fizjoterapia po zabiegach ortopedycznych:
- fizykoterapia( laseroterapia,magnetoterapia)
- terapia manualna( masaż, mobilizacja blizny)
- ćwiczenia bierne , czynne, stretching
- Ćwiczenia wspomagane-pionizacja
- Fizjoterapia w przypadkach neurologicznych:
- masaż
- ćwiczenia bierne
- laseroterapia
- magnetoterapia
- elektrostymulacja,
- ćwiczenia czynne
- ćwiczenia aktywne
Dobór metod fizjoterapii oraz czas w jakim możemy zastosować konkretne zabiegi różni się w zależności od przypadku.
Pacjent geriatryczny:Główne cele fizjoterapii u pacjentów geriatrycznych to:
- Łagodzenie bólu: Zmniejszenie dolegliwości bólowych związanych z chorobami zwyrodnieniowymi stawów, dyskopatiami czy innymi schorzeniami układu mięśniowo-szkieletowego.
- Poprawa lub utrzymanie zakresu ruchu: Zapobieganie sztywności stawów i utrzymanie sprawności ruchowej.
- Wzmocnienie mięśni: Przeciwdziałanie zanikom mięśni (atrofii), które często towarzyszą starzeniu się i zmniejszonej aktywności.
- Poprawa koordynacji i równowagi: Zmniejszenie ryzyka upadków i kontuzji, co jest kluczowe dla starszych zwierząt.
- Utrzymanie komfortu i niezależności: Pozwolenie psu na samodzielne poruszanie się, wstawanie i wykonywanie podstawowych czynności.
Metody fizjoterapii stosowane u pacjentów geriatrycznychProgram rehabilitacji jest zawsze dostosowywany indywidualnie do stanu zdrowia psa, jego chorób współistniejących oraz ogólnej kondycji.Kinezyterapia (terapia ruchem)
- Ćwiczenia o niskiej intensywności: Delikatne, kontrolowane ruchy, które nie obciążają nadmiernie organizmu.
- Ćwiczenia na bieżni wodnej: Idealne dla seniorów, ponieważ woda odciąża stawy, jednocześnie pozwalając na efektywny trening mięśni i poprawę wydolności.
- Ćwiczenia równoważne: Z wykorzystaniem piłek, poduszek sensorycznych czy desek balansujących w celu poprawy propriorecepcji (czucia głębokiego) i koordynacji.
- Bierna mobilizacja stawów: Terapeuta wykonuje delikatne ruchy w stawach psa, aby utrzymać ich ruchomość i elastyczność.
Fizykoterapia
- Laseroterapia: Skuteczna w łagodzeniu bólu przewlekłego i stanów zapalnych, przyspiesza regenerację tkanek.
- Magnetoterapia: Poprawia krążenie i działa przeciwzapalnie, wspomaga procesy gojenia.
- Elektroterapia (TENS/EMS): Stosowana ostrożnie, pomaga w uśmierzaniu bólu (TENS) lub zapobieganiu atrofii mięśni (EMS).
- Akupunktura: Często wykorzystywana do leczenia bólu przewlekłego, zwłaszcza w chorobach zwyrodnieniowych kręgosłupa i stawów.
Masaż i techniki manualne
- Masaż relaksacyjny i leczniczy: Poprawia krążenie, zmniejsza napięcie mięśniowe i działa uspokajająco na starszego psa.
- Terapia manualna: Delikatne techniki mające na celu przywrócenie prawidłowego funkcjonowania układu mięśniowo-szkieletowego.
Współpraca z właścicielemKluczowym elementem terapii geriatrycznej jest zaangażowanie właściciela. Terapeuta uczy opiekuna, jak wykonywać proste ćwiczenia i masaże w domu oraz jak dostosować środowisko domowe (np. maty antypoślizgowe, rampy), aby zapewnić psu seniorowi bezpieczeństwo i komfort